Extractie verstandskies

Auteur © Jan-Willem Vaartjes, tandarts.nl

Tandarts anno 1630
G. Dou 1630-35, gelukkig is er veel veranderd sinds de zeventiende eeuw!

De behandeling

Na uitleg over de behandeling en het nemen van een (panorama/OPG) röntgenfoto zal de behandeling worden begonnen met het geven van de plaatselijke verdoving. Door de verdoving zal de behandeling pijnloos uitgevoerd kunnen worden, maar je moet je wel goed bedenken dat de tastzintuigen nog wel werken. Hierdoor kan je bewegingen en ook trillingen van de boor en andere instrumenten nog wel voelen, maar wat je voelt is dus geen pijn!

Extractietang Hevel

In de gevallen dat verstandskies niet volledig is doorgebroken zal eerst het tandvlees moeten worden opgeklapt en indien noodzakelijk ook kaakbot worden weggehaald. Na het vrijleggen zal de tandarts of kaakchirurg proberen het element los te wrikken, hiervoor kunnen verschillende instrumenten gebruikt worden. De extractietang is links afgebeeld en rechts is een (rechte) hevel afgebeeld.

Een voorbeeld

Door de ligging en/of de vorm van de (kromme) wortels kan een verstandskies niet altijd in één geheel verwijderd worden. Door de kies te splitsen in verschillende fragmenten kan elk fragment afzonderlijk wel goed verwijderd worden.

Extractie verstandskies stap 1 Extractie verstandskies stap 2

De hierboven afgebeelde verstandskies ligt horizontaal en is bedekt met bot (beige) en tandvlees (rood). De behandelend arts zal om toegang te krijgen tot de verstandskies het tandvlees opklappen en een gedeelte van het bot weghalen. Op de volgende afbeeldingen is te zien dat hierna ook de kroon van de wortels is losgeboord en met een hevel wordt losgemaakt, zodat dit fragment alvast verwijderd kan worden.

Extractie verstandskies stap 3 Extractie verstandskies stap 4

Na het eerst verwijderen van het kroongedeelte worden vervolgens de wortels losgewrikt en eruitgehaald. In sommige gevallen is het ook noodzakelijk de wortels eerst te splitsen en deze afzonderlijk te verwijderen.

Extractie verstandskies stap 5

Na afloop van de behandeling

De verdoving zal na 2 tot 5 uren uitgewerkt raken. Het is verstandig om ongeveer een uur na de behandeling, voordat de verdoving is uitgewerkt, alvast de voorgeschreven pijnstiller in te nemen of indien er niets werd voorgeschreven, 2 tabletten paracetamol van 500mg. De pijnstillers werken namelijk beter als ze al ingewerkt zijn voordat de pijn opkomt. U kunt de eesrte twee dagen gerust de maximale dosis gebruiken, waarna u het aantal kan afbouwen of het verder kunt proberen zonder pijnstillers. De hoeveelheid napijn is zeer verschillend van patiënt tot patiënt en moelijk te voorspellen.

  • Er kan een zwelling optreden van de wang, welke over het algemeen het hevigst is de eerste en tweede dag na de behandeling, in sommige gevallen kan de zwelling zoals bij een 'blauwe plek' verkleuren.
  • Geringe temperatuurverhoging onder 38,5 C komt vaker voor.
  • Een tijdelijke beperking van de mondopening kan ook voorkomen..
  • Het is normaal dat er mn. de eerste 12 uur nog een beetje bloed uit de wond komt. Dit vermengt zich dan met uw speeksel waardoor het meer kan lijken dan het is.

Verzorging van de wond

  • De zwelling kan je tegen gaan door de eerste uren na de behandeling de wang te koelen met een ijskompres. Doe ijsklontjes in een plastic zakje met een washandje eromheen en hou dit steeds enkele minuten op de wang, waarna deze er weer een paar minuten af moet en dan er weer op etc.
  • Roken is slecht voor de wondgenezing. Probeer zomin mogelijk te roken en bij voorkeur een week voor de operatie tot en met een week na de operatie te stoppen.
  • Spoel de eerste dag niet te hard en/of zuig niet aan de wond, hierdoor kan deze blijven nabloeden.
  • De tanden/kiezen in de omgeving van de wond voorzichtig borstelen, de andere tanden kunt u normaal poetsen.
  • Soms wordt een plastic reinigingsspuitje (monoject) meegegeven om de holte waar de kies gezeten heeft goed te kunnen uitspuiten. U kunt hiervoor een spoelmiddel gebruiken als dat voorgeschreven is of anders lauw water met een beetje zout.

Complicaties

Nabloedingen zouden eigenlijk alleen de eerste 12 uur na de behandeling moeten kunnen voorkomen. Mocht het vermoeden bestaan dat u een nabloeding heeft dan kunt u een prop maken van verbandgaas of als dat niet voorhanden is bijv. een knoop in een zakdoek, bijt hier stevig een half uur op dicht. Mocht dat niet helpen dan moet direct contact met de behandelend arts of polikliniek worden gezocht.

Andere situaties waarin het mogelijk verstandig is om contact te zoeken met de behandelend arts:

  • De klachten nemen na drie dagen toe in plaats van af.
  • Koorts van 39,0 C of hoger.
  • Pijn is ondanks de pijnstillers zeer hevig.
  • Andere verontrustende bijzonderheden.